Η πιθανότητα ηλεκτρικής διασύνδεσης Λιβάνου–Κύπρου περιλαμβάνεται στα φιλόδοξα σχέδια της Βηρυτού για αναβάθμιση του γεωστρατηγικού της ρόλου στην Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με ανάλυση της Γαλλικής Πρεσβείας στη Βηρυτό (30/05/26), εξετάζεται η δημιουργία υποθαλάσσιας ηλεκτρικής σύνδεσης με την Κύπρο, η οποία θα μπορούσε μελλοντικά να ενταχθεί στο ευρύτερο δίκτυο του Great Sea Interconnector και να συνδέσει τον Λίβανο με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.

Η στρατηγική αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς οι εντάσεις στον Περσικό Κόλπο και η διατάραξη της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ ωθούν τις χώρες της περιοχής να αναζητήσουν εναλλακτικές διαδρομές για τις εξαγωγές ενέργειας και το εμπόριο.

Ενεργειακές διασυνδέσεις με Αίγυπτο, Συρία και Ιορδανία

Ο Λίβανος επιχειρεί να αντιμετωπίσει το χρόνιο ενεργειακό του έλλειμμα μέσω περιφερειακών συνεργασιών. Στις αρχές Μαΐου, η Αίγυπτος ανακοίνωσε ότι προτίθεται να χρηματοδοτήσει την αποκατάσταση του λιβανικού τμήματος του Arab Gas Pipeline, του αγωγού που συνδέει την Αίγυπτο με τον Λίβανο μέσω Ιορδανίας και Συρίας.

Το έργο θα επιτρέψει την τροφοδοσία του σταθμού φυσικού αερίου στο Ντέιρ Αμάρ, στον βόρειο Λίβανο, όπου σχεδιάζεται η κατασκευή νέας μονάδας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ισχύος 825 MW.

Παράλληλα, Λίβανος, Συρία και Ιορδανία συμφώνησαν σε μηχανισμό ανταλλαγής φυσικού αερίου (swap agreement), που θα διευκολύνει τη μεταφορά ενεργειακών ποσοτήτων μεταξύ των τριών χωρών.

Σχέδια ηλεκτρικής διασύνδεσης με Κύπρο

Στο επίκεντρο βρίσκεται και η ηλεκτρική διασύνδεση του Λιβάνου με τα περιφερειακά δίκτυα.

Σύμφωνα με την ανάλυση, πολυμερής χρηματοδοτικός οργανισμός έχει ήδη αναλάβει τη χρηματοδότηση μελετών σκοπιμότητας για υποθαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση μεταξύ Λιβάνου και Κύπρου.

Το έργο θα μπορούσε να συνδεθεί με τον Great Sea interconnector, που ενώνει ηλεκτρικά την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ, προσφέροντας στον Λίβανο μελλοντική πρόσβαση στο ευρωπαϊκό ηλεκτρικό δίκτυο.

Παράλληλα εξετάζονται σχέδια σύνδεσης με την Τουρκία μέσω της Συρίας, καθώς και πιθανή επέκταση περιφερειακών γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που σχεδιάζονται για τη Συρία και την Ιορδανία.

Νέος ρόλος στις μεταφορές

Η Βηρυτός προωθεί επίσης την αναβάθμιση των υποδομών μεταφορών, με στόχο να λειτουργήσει ως πύλη προς τη Συρία και την ευρύτερη περιοχή.

Το υπουργείο Μεταφορών του Λιβάνου προκήρυξε μελέτη για την αποκατάσταση της σιδηροδρομικής γραμμής Τρίπολης–Αμπουντιγιέ, στα σύνορα με τη Συρία. Πρόκειται για σιδηροδρομική σύνδεση μήκους περίπου 40 χιλιομέτρων, η οποία παραμένει ανενεργή από το ξέσπασμα του εμφυλίου πολέμου το 1975.

Η γραμμή αναμένεται να συνδεθεί με το λιμάνι της Τρίπολης, την υπό ανάπτυξη Ειδική Οικονομική Ζώνη της περιοχής και το αεροδρόμιο Ρενέ Μοαουάντ, το οποίο μετατρέπεται σταδιακά από στρατιωτική σε πολιτική εγκατάσταση.

Φιλοδοξίες για ψηφιακό κόμβο

Πέρα από την ενέργεια και τις μεταφορές, ο Λίβανος επιδιώκει να ενισχύσει τον ρόλο του και στον τομέα των τηλεπικοινωνιών.

Η χώρα διαθέτει σήμερα μόνο δύο υποθαλάσσιες συνδέσεις διαδικτύου, γεγονός που δημιουργεί σημαντικές ευπάθειες. Για τον λόγο αυτό η κυβέρνηση ενέκρινε τη σύνδεση με το ευρωπαϊκό καλωδιακό σύστημα Medusa, το οποίο θα ενώνει χώρες της Μεσογείου με προηγμένες υποδομές μεταφοράς δεδομένων.

Σύμφωνα με την ανάλυση, ο Λίβανος θα μπορούσε να εξελιχθεί σε εναλλακτικό ψηφιακό διάδρομο μεταξύ Ευρώπης και Μέσης Ανατολής, μειώνοντας την εξάρτηση από τη θαλάσσια οδό του Μπαμπ ελ Μαντέμπ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας διαδικτυακής κίνησης.

Προκλήσεις

Παρά τα φιλόδοξα σχέδια, η επιτυχία τους θα εξαρτηθεί από τη δυνατότητα του Λιβάνου να προχωρήσει σε εκσυγχρονισμό των υποδομών του και να προσελκύσει επενδύσεις σε ένα περιβάλλον που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από οικονομικές δυσκολίες και πολιτική αστάθεια.

Ωστόσο, η Βηρυτός εμφανίζεται αποφασισμένη να εκμεταλλευτεί τις νέες γεωπολιτικές ισορροπίες και να επαναφέρει τον ιστορικό της ρόλο ως περιφερειακός κόμβος στην Ανατολική Μεσόγειο.