Στις 9 Σεπτεμβρίου 1979, η σουηδική εφημερίδα Dagens Nyheter αφιέρωνε εκτενές ρεπορτάζ στο πρώτο ελληνικό βιβλιοπωλείο της Στοκχόλμης, το «Mati», ένα εγχείρημα που γεννήθηκε για να καλύψει τις πολιτιστικές και γλωσσικές ανάγκες της ελληνικής κοινότητας στη Σουηδία.

Σύμφωνα με το ιστολόγιο Υβερόρειοι που εντόπισε το απόκομμα, σε μια περίοδο κατά την οποία οι Έλληνες μετανάστες δυσκολεύονταν να βρουν βιβλία στη μητρική τους γλώσσα, το «Mati» εξελίχθηκε σε σημείο αναφοράς για περίπου 10.000 Έλληνες που ζούσαν στη σουηδική πρωτεύουσα. Το κατάστημα, στη γωνία των οδών Sibyllegatan και Valhallavägen, δεν λειτουργούσε απλώς ως βιβλιοπωλείο, αλλά ως χώρος διατήρησης της γλώσσας και της πολιτιστικής ταυτότητας της ομογένειας.

Το βιβλιοπωλείο άνοιξε τις πόρτες του τον Ιανουάριο του 1979, με πρωτοβουλία της Κίκι Άγγελη και του Πέλε Μπλόμπεργκ. Η Άγγελη, με καταγωγή από την Ελλάδα, είχε βιώσει προσωπικά την έλλειψη ελληνικών βιβλίων στη Σουηδία, ιδιαίτερα όταν αναζητούσε παιδικά αναγνώσματα για τα παιδιά της. Όπως ανέφερε, οι συχνές επισκέψεις στην Ελλάδα για την προμήθεια βιβλίων αποτέλεσαν την αφορμή για τη δημιουργία του «Mati».

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στα παιδικά βιβλία, με σχολεία και παιδικούς σταθμούς με ελληνόπουλα να στηρίζουν το εγχείρημα. Παράλληλα, το «Mati» διέθετε λογοτεχνικά και δοκιμιακά έργα για ενήλικες, κυρίως οικονομικού και πολιτικού περιεχομένου, ενώ για τους Σουηδούς αναγνώστες υπήρχαν τίτλοι για την Ελλάδα στα σουηδικά και αγγλικά.

Το «Mati» λειτούργησε ταυτόχρονα και ως γκαλερί τέχνης, φιλοξενώντας έργα Ελλήνων δημιουργών. Ανάμεσά τους ο ναΐφ ζωγράφος Γιώργος Αρμένης, αλλά και ο Ανέστης Κόμποκης, με μικροσκοπικές, ποιητικές ακουαρέλες. Στους χώρους του παρουσιάστηκαν επίσης παιδικά έργα του Χρήστου Βούλγαρη με λαϊκές φορεσιές και παραδοσιακά μοτίβα.

Ξεχωριστή στιγμή αποτέλεσε η προγραμματισμένη έκθεση 46 παιδικών ζωγραφιών από την Κύπρο, οι οποίες αποτύπωναν τις εμπειρίες των παιδιών από την τουρκική εισβολή του 1974. Μέσα από τα έργα αυτά, το «Mati» ανέδειξε όχι μόνο την καλλιτεχνική έκφραση, αλλά και τη συλλογική μνήμη μιας τραυματικής περιόδου για τον ελληνισμό.

Το ρεπορτάζ της εποχής ανέδειξε και ένα ευρύτερο πρόβλημα: την περιορισμένη παρουσία σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας μεταφρασμένης στα σουηδικά. Όπως τόνιζε η Κίκι Άγγελη, η διατήρηση και ανάπτυξη του ελληνικού πολιτισμού στο εξωτερικό δεν είναι αυτονόητη — απαιτεί πρόσβαση στη γλώσσα και στο βιβλίο.