Η ανάσταση του τετραημέρου Λαζάρου, η αποστολική του διακονία στο Κίτιο και η διαχρονική πνευματική παρακαταθήκη του για την Εκκλησία της Κύπρου
Του Κρίστοφερ Πιτσιλλίδη*
Η Εκκλησία μας τιμά με ιδιαίτερη ευλάβεια τον Άγιο και Δίκαιο Λάζαρο, τον τετραήμερο φίλο του Κυρίου, του οποίου η ανάσταση αποτελεί ένα από τα κορυφαία γεγονότα της επίγειας παρουσίας του Χριστού και προαναγγέλλει τη νίκη της ζωής επί του θανάτου.
Η Κύπρος έχει τη μοναδική ευλογία να συνδέεται άρρηκτα με το πρόσωπο του Αγίου Λαζάρου, αφού εδώ έζησε τα χρόνια της ποιμαντικής του διακονίας και εδώ αναπαύθηκε, αφήνοντας ανεξίτηλο το αποτύπωμά του στην εκκλησιαστική ιστορία του τόπου μας.
Το κατά Ιωάννην Ιερό Ευαγγέλιο περιγράφει με συγκλονιστικό τρόπο το θαύμα της αναστάσεως του Λαζάρου. Μπροστά στον τάφο του, ο Κύριος εκφωνεί τον λόγο που συγκλόνισε όσους παρευρίσκονταν:
«Λάζαρε, δεῦρο ἔξω.»
(Ιω. 11:43)
Και ο τετραήμερος νεκρός εξήλθε από το μνήμα.
Στη συνέχεια ο Χριστός είπε προς τους παρισταμένους:
«Λύσατε αὐτὸν καὶ ἄφετε ὑπάγειν.»
(Ιω. 11:44)
Η ανάσταση του Λαζάρου δεν αποτελεί απλώς μία επίδειξη θείας δυνάμεως. Είναι η βεβαίωση ότι ο Χριστός είναι «ἡ ἀνάστασις καὶ ἡ ζωή» και η προτύπωση της Αναστάσεως που θα ακολουθήσει λίγες ημέρες αργότερα, αλλά και της κοινής αναστάσεως όλων των ανθρώπων κατά τη Δευτέρα Παρουσία.
Κατά την ιερά παράδοση της Εκκλησίας, ο Άγιος Λάζαρος ήλθε αργότερα στην Κύπρο και χειροτονήθηκε από τους Αγίους Αποστόλους πρώτο Επίσκοπο Κιτίου. Από τη θέση αυτή διακόνησε τον λαό του Θεού με ταπείνωση, πίστη και αγάπη, συμβάλλοντας στη θεμελίωση της τοπικής Εκκλησίας κατά τους πρώτους χριστιανικούς χρόνους.
Μετά την οσιακή κοίμησή του, ενταφιάστηκε στο Κίτιο, τη σημερινή Λάρνακα. Ο τόπος αυτός κατέστη από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες τόπος τιμής, προσευχής και προσκυνήματος.
Κατά τον 9ο αιώνα, επί του αυτοκράτορος Λέοντος ΣΤ΄ του Σοφού, ανεγέρθηκε ο μεγαλοπρεπής ναός που διατηρείται μέχρι σήμερα και αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της βυζαντινής κληρονομιάς της Κύπρου.
Η εύρεση της μαρμάρινης λάρνακας με την επιγραφή:
«Λάζαρος ο τετραήμερος»
ενίσχυσε τη μακραίωνη εκκλησιαστική παράδοση και επιβεβαίωσε την αδιάλειπτη τιμή προς το πρόσωπό του.
Ανά τους αιώνες, προσκυνητές και περιηγητές κατέγραψαν την ιδιαίτερη ευλάβεια των Κυπρίων προς τον Άγιο Λάζαρο. Ανάμεσά τους και ο Sir Samuel White Baker, ο οποίος κατά την επίσκεψή του στην Κύπρο το 1879 αναφέρεται στην τοπική παράδοση που συνδέει τον Άγιο με τη Λάρνακα και τον ιερό ναό που φέρει το όνομά του.
Σήμερα, όπως και επί αιώνες, ο ναός του Αγίου Λαζάρου αποτελεί σημείο αναφοράς για κάθε πιστό. Εκεί συναντώνται η ιστορία με την πίστη, η παράδοση με τη λατρεία και η μνήμη με την ελπίδα της Αναστάσεως.
Η μορφή του Αγίου Λαζάρου μάς υπενθυμίζει ότι ο άνθρωπος που εμπιστεύεται ολοκληρωτικά τη ζωή του στον Θεό δεν νικιέται από τον θάνατο. Η Ανάσταση του Χριστού, της οποίας ο Λάζαρος υπήρξε ο μεγαλύτερος προάγγελος, αποτελεί το θεμέλιο της χριστιανικής μας πίστεως και την ακατάλυτη ελπίδα κάθε πιστού.
Η Εκκλησία της Κύπρου δοξάζει τον Θεό για τη μεγάλη αυτή ευλογία και καλεί όλους μας να αντλούμε δύναμη από το παράδειγμα του Αγίου και Δικαίου Λαζάρου, ώστε να πορευόμαστε με πίστη, ελπίδα και αγάπη προς τον Αναστάντα Κύριο.
*Ο Κρίστοφερ Πιτσιλλίδης είναι ιστοριοδίφης της συλλογικής μνήμης του κυπριακού εφημεριδικού Τύπου και ερευνητής ιστορικών τεκμηρίων.
Πηγές: Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο, κεφ. 11 παράδοση της Εκκλησίας της Κύπρου για τον Λάζαρο ως πρώτο Επίσκοπο Κιτίου Church of Saint Lazarus Visit Cyprus Cyprus as I Saw It in 1879 του Samuel White Baker.
